Natuur & Milieu: te veel bestrijdingsmiddelen in natuur en drinkwatergebieden

De uitzending van Vroege Vogels van 12 mei besteedde aandacht aan de grote hoeveelheid bestrijdingsmiddelen die wordt aangetroffen in Natura 2000-gebieden. In 2009 verplichte de EU de lidstaten om het gebruik van bestrijdingsmiddelen in grondwaterbeschermingsgebieden (voor drinkwaterwinning) en de beschermde Natura 2000-gebieden te stoppen of terug te dringen. In Nederland heeft de landelijke overheid deze verantwoordelijkheid neergelegd bij de provincies. Die hebben op hun beurt te weinig gedaan aan het controleren en handhaven. Dat leidt ertoe dat in 53% van de gevallen  oppervlaktewater te veel bestrijdingsmiddelen bevat. Deze zijn afkomstig van landbouw-, fruitteelt- en bloemenbedrijven in de omgeving. De Nederlandse oppervlaktewateren behoren daarmee tot de meest vervuilde wateren van Europa. In drinkwater- en natuurgebieden, bevat een derde van de drinkwatergebieden meer bestrijdingsmiddelen dan de norm. Natuur & Milieu heeft hierover een klacht ingediend bij ‘Europa’.

Ook in de Natura 2000-gebieden, geldt de plicht om bestrijdingsmiddelen te verbieden of minimaliseren. Natuur & Milieu bestudeerde 42 provinciale natuurbeheerplannen van natuurgebieden waarin zich landbouw bevindt. In slechts zes natuurbeheerplannen werden pesticiden substantieel aan banden gelegd. Natuur @ Milieu-jurist Anne de Vries pleit voor een grotere rol voor de biologische landbouw:  “Biologische boeren gebruiken geen chemisch-synthetische bestrijdingsmiddelen. De Rijksoverheid moet de regie nemen en bestaande boeren in de gebieden te helpen om te schakelen naar biologisch.”

Beluister het fragment van Vroege Vogels op de website van BNNVARA.

Vertraging bij uitbetaling ecoregeling

De uitbetaling van de ecoregeling over 2023 heeft vertraging opgelopen, zo meldt Nieuwe Oogst. De Rijksdienst voor Ondernemend Nederland heeft dit belend gemaakt. Volgens de RVO heeft tot 8 mei 49 procent van de agrarisch ondernemers een beslisbrief ontvangen over de te ontvangen steun in het kader van de ecoregeling. In totaal hebben 44.065 ondernemers de basispremie aangevraagd. Daarvan hebben er 36.202 een betaling gekregen in december. Over de redenen achter de vertraging heeft RVO geen mededelingen gedaan. In de Tweede Kamer zijn vragen gesteld (door BBB) over de vertraging.

Geen Biobeurs in 2025

Bionext heeft besloten in 2025 geen Biobeurs te organiseren. Paulien Hoftijzer, projectleider Biobeurs, lichtte op Biojournaal toe waarom deze beslissing is genomen: “We willen als biologische sector meer naar buiten treden en daar is de Biobeurs in deze opzet niet het juiste platform voor. We hoorden tijdens het afgelopen evenement geluiden dat er behoefte is aan een nieuwe opzet. Er waren zoveel twijfels bij iedereen. En dan is het financiële risico te groot om toch aan de slag te gaan met een nieuwe editie.”

Doordat de landbouwsector grote uitdagingen kent is ontmoeting, uitwisseling van kennis, ervaringen, successen en ideeën meer dan ooit van belang. Uiteraard denkt De Natuurweide daarover mee. Suggesties om dit op een andere manier wel haalbaar te maken, horen wij graag van u door middel van een bericht aan De Natuurweide.

Europees landbouwdebat door Nieuwe Oogst en LTO

Op maandag 27 mei organiseren Nieuwe Oogst en LTO een landbouwdebat met het oog op de Europese verkiezingen van 6 juni. De onderwerpen die aan bod komen zijn: perspectief, de kloof, budget, milieu, handel en geopolitiek. De tonderwerpen worden inhoudelijk ingeleid door boeren, bestuurders en deskundigen. Vervolgens zullen politici erover in debalt gaan met elkaar. VVD, NSC, BBB, CDA, GroenLinks-PvdA, SGP, ChristenUnie, D66 en Partij voor de Dieren hebben hun medewerking toegezegd.

Het debat is op maandag 27 mei en begint om 20 uur. Ter plaatse kunnen zo’n 200 genodigden het debat bijwonen (in Eemnes). Alle andere belangstellenden kunnen het volgen op Nieuwe Oogst Live.

Biologisch areaal naar 5%

In 2023 telde Nederland 88 duizend hectare biologische landbouwgrond, zo is te lezen in op de website van het Compendium voor de Leefomgeving. Dat is een toename van 8.000 hectare ten opzichte van 2022 (+10%). Daarmee komt het aandeel biologische landbouwgrond op bijna 5%. Het overgrote deel is grasland, namelijk 71%. De akkerbouw is goed voor 20%. De tuinbouw en groenvoedergewassen nemen elk 4% voor hun rekening.

Flevoland (15%) en Friesland 14%) zijn koplopers qua biologisch areaal. In Limburg en Zeeland vinden we het kleinste aandeel biologische areaal. Het aantal biologische koeien lag in 2023 op 92.000.

Steun voor boeren met mentale problemen

De Natuurweide vangt met enige regelmaat geluiden op vanuit de leden dat er boeren zijn die mentaal worstelen met de uitdagingen waarvoor ze zich gesteld zien. De landbouw in Nederland, en met name de melkveehouderij, ligt al enige tijd onder een vergrootglas. In de politiek, de maatschappij en de media worden veel meningen geuit over wat anders en beter zou moeten in de sector. In meer of mindere mate hebben boeren, biologische en niet-biologische, last van deze druk en de druk door maatregelen die hun uitwerking op bedrijven hebben. Dat kan van financiële aard zijn maar in veel gevallen ook psychisch. Een documentaire van Omrop Fryslân besteedde recent aandacht aan de mentale en psychische gevolgen van de onzekere fase waarin veel landbouwbedrijven zich bevinden.

Mocht u behoefte hebben aan een gesprek hierover, dan zijn er verschillende professionele organisaties, met ‘feeling’ voor onze sector, die u verder kunnen helpen:
Agrarische coaches
Agrocoach
Taboer

Uiteraard kunt u ook contact opnemen met één van de bestuursleden. Stuur dan een bericht aan secretariaat@denatuurweide.nl met uw contactgegevens . Wij nemen contact met u op en samen kijken we welke stappen er gezet kunnen worden.

Skal: vaccinatie tegen blauwtong telt niet als behandeling

Vorige week is een vaccin tegen blauwtong type 3 (BTV3) goedgekeurd voor gebruik bij schapen en koeien in Nederland. Navraag bij Skal heeft duidelijk gemaakt dat vaccinatie niet wordt gerekend als een behandeling. Hoewel niet specifiek toegespitst op de vaccinatie tegen blauwtong is op de website van Skal wel te lezen dat inentingen en vaccinaties niet meetellen als behandeling. Dit is vanochtend dus nogmaals mondeling bevestigd met betrekking tot de blauwtong vaccinatie.

Gezamenlijk plan voor aanpak mestcrisis naar minister Adema gestuurd

Afgelopen dinsdag hebben LTO, NAJK, NZO en De Natuurweide een gezamenlijk plan naar buiten gebracht met het oog op de huidige mestcrisis en het mestdebat van 25 april 2024. De beslissing om dit in gezamenlijkheid te doen komt voort uit een gedeelde zorg over de toekomst van de hele melkveehouderijsector. Lange termijn oplossingen worden momenteel doorkruist door een acute mestcrisis in de reguliere melkveehouderij.

De Nederlandse melkveehouderijsector heeft diversiteit als kracht. Met onderling respect voor ieders bedrijfsvoering zijn er verschillende oplossingsrichtingen. Biologisch is hier duidelijk één van. Vanuit de gezamenlijk biologische zuivelsector is niet voor niets een ambitie opgesteld van een forse opschaling van het consumptievolume.

De acute mestcrisis bij onze reguliere collega’s komt door een stapeling van maatregelen die leiden tot grote onrust en negatieve effecten in de sector; direct of indirect en op korte of op langere termijn. Met name de extensievere (familie-)bedrijven ondervinden de gevolgen ervan. Dit zijn juist de bedrijven die door hun extensievere bedrijfsvoering meewerken aan doelen die ook de biologische sector nastreeft. Het zijn ook bij uitstek de bedrijven die kunnen omschakelen naar ‘biologisch’ en zo meewerken aan de gezamenlijke ambitie om de biologische melkvee- en zuivel sector op te schalen.

De onlangs gepubliceerde mestbrief van de minister verandert weinig aan de huidige crisis, waarbij de biologische melkveesector bovendien niet wordt ontzien bij een mogelijke generieke korting. De biologische sectorale grondgebondenheid valt namelijk niet onder de Nederlandse definitie van grondgebondenheid. Daarmee is bij de uitvoering van de meststoffenwet een groot deel van de biologische melkveehouderij niet uitgesloten bij een eventuele generieke korting.

Gelet op de specifieke situatie in de biologische sector, als een van de oplossingsrichtingen met een forse ambitie en zelfs een tekort aan mest, moeten daarom apart werkbare afspraken worden gemaakt, zoals we in het gezamenlijke plan hebben voorgesteld.

Voorstel voor aanpak mestcrisis naar minister Adema

Vier boerenorganisaties, waaronder De Natuurweide, hebben een eigen voorstel gepresenteerd om de mestproblematiek aan te pakken. Het voorstel is een reactie op een eerder door minister Adema gelanceerd plan. In het voorstel van de vier gezamenlijke landbouworganisaties wordt voorgesteld dat het voor melkveehouders mogelijk moet worden om hun veestapel vrijwillig in te krimpen, in ruil voor een jaarlijkse vergoeding. Ook wordt gepleit voor een verlaging van het eiwitgehalte in koeienvoer en een extra afroming voor van buiten familieverband verhandelde fosfaatrechten. Naast De Natuurweide hebben LTO Nederland, het NAJK (Nederlands Agrarisch Jongeren Kontakt), de NZO (Nederlandse Zuivelorganisatie) het voorstel ondertekend. Lees meer op de NOS-website.

 

Consumentencampagne over ‘biologisch’ start in juni

Begin juni start de consumentencampagne die door het ministerie van LNV is geïnitieerd. Na afstemming met een afvaardiging van Bionext, Biohuis en Bio Nederland, eerder deze maand, heeft communicatiebureau Open Now groen licht om de campagne uit te rollen. Willem Groenenberg, bestuurslid Biohuis, verklaart op Biojournaal: “Wij zijn tevreden over de gedegen aanpak van Open Now en de uitleg over de gekozen strategie. De campagne koppelt positieve associaties aan biologisch. Het keurmerk en logo komen er sterk in naar voren. De Rijksoverheid is afzender van de campagne.”

Na gedragsonderzoek door Motivaction zijn twee interessante doelgroepen geïdentificeerd: de prijsbewuste verantwoorde koper en de welgestelde bewuste koper. De campagne zal deze doelgroepen via televisie en buitenschermen bereiken. De campagne start in week 23 (de week van 3 juni) en duurt vier weken. Na een tussentijdse evaluatie en het doorvoeren van eventuele verbeterpunten krijgt de campagne een vervolg in september.